Saopštenje Episkopalne anglikanske zajednice povodom nepotpunog predstavljanja anglikanskog prisustva u Srbiji
Povodom nedavno objavljenog članka o anglikanskim crkvama u Srbiji, smatramo važnim da ukažemo na određene nepotpunosti i pogrešne pretpostavke koje mogu stvoriti neodgovarajuću sliku o anglikanskoj tradiciji i njenom prisustvu u našoj zemlji.
Naša namera nije polemika sa drugim crkvama, već doprinos potpunijem razumevanju anglikanstva, njegove istorijske raznovrsnosti i različitih oblika crkvenog organizovanja.
Poštujemo sve hrišćanske zajednice koje deluju u Srbiji, uključujući Crkvu Engleske i Reformisanu episkopalnu crkvu. Njihovo mesto u anglikanskom svetu nije sporno. Međutim, prikaz anglikanstva koji se ograničava na ove dve jurisdikcije nije potpun.
Anglikansko hrišćanstvo u Srbiji obuhvata i Episkopalnu anglikansku zajednicu, koja ima sopstveni crkveni identitet, bogoslužbeni život i mesto u široj anglikanskoj tradiciji.
Anglikanstvo je šire od međunarodnih organizacija
Anglikanstvo je istorijska hrišćanska tradicija koja se oblikovala kroz život Crkve Engleske, nasleđe drevne Crkve i englesku reformaciju.
Njegova duhovna i teološka baština obuhvata Sveto pismo, istorijske simbole vere, episkopsko crkveno uređenje, liturgijski život i bogosluženje koje je kroz vekove naročito izražavano u Knjizi zajedničkih molitava (Book of Common Prayer).
Tokom istorije anglikanstvo se razvijalo u različitim zemljama i kulturama. Iz tog razvoja nastale su crkve različitih teoloških usmerenja, jurisdikcija i oblika međusobne povezanosti.
Anglikanska zajednica (Anglican Communion) i crkve povezane sa pokretom GAFCON predstavljaju značajne delove savremenog anglikanstva, ali ne obuhvataju njegovu celokupnost.
Postoje i nezavisne anglikanske crkve, kao i crkve koje nastavljaju istorijsko anglikansko nasleđe izvan pomenutih međunarodnih struktura.
Zbog toga je važno razlikovati pripadnost određenoj crkvenoj organizaciji od pripadnosti anglikanskoj verskoj i liturgijskoj tradiciji.
Anglikanski identitet ne može se određivati isključivo prema tome kojoj međunarodnoj organizaciji neka crkva pripada.
Istovremeno, različitost anglikanskog sveta ne treba pojednostavljivati podelom na dva međusobno suprotstavljena tabora. Njegova istorija, bogoslovlje i crkveni život mnogo su bogatiji i složeniji.
Episkopalna anglikanska zajednica u Srbiji
Episkopalna anglikanska zajednica jeste hrišćanska zajednica koja svoj duhovni i crkveni život gradi na istorijskom anglikanskom nasleđu.
U središtu naše vere nalazi se Isus Hristos, a temelj našeg učenja jeste Sveto pismo, koje čitamo u svetlosti apostolske vere i istorijskog hrišćanskog predanja.
Ispovedamo veru izraženu u drevnim hrišćanskim simbolima vere i negujemo episkopsko crkveno uređenje, liturgijski život, molitvu i služenje svetih tajni.
Naše crkveno opredeljenje je tradicionalno, liturgijsko i evanđeosko.
To za nas znači vernost hrišćanskom nasleđu, ozbiljan odnos prema bogosluženju, propovedanje Jevanđelja i otvorenost prema svakom čoveku koji želi da upozna Hrista i život Crkve.
Naša zajednica ima sopstveni crkveni identitet, uređenje i međunarodne crkvene odnose. Oni se ne zasnivaju na pripadnosti Anglikanskoj zajednici pod Kenterberijem ili GAFCON-u, već se ostvaruju u drugačijem crkvenom okviru.
U tome nema protivrečnosti sa našim anglikanskim nasleđem.
Svoje mesto u anglikanskoj tradiciji razumemo kroz veru koju ispovedamo, bogosluženje koje vršimo, crkveno predanje koje negujemo i služenje na koje smo pozvani.
O našem učenju, crkvenom životu i identitetu javnost se može neposredno informisati putem naše zvanične internet stranice www.anglican.rs.
Crkveni identitet i međusobno priznavanje
U javnom predstavljanju crkava važno je razlikovati crkveni identitet, jurisdikcionu pripadnost i međusobno priznavanje.
Ovi pojmovi nisu istovetni.
Svaka crkva ima pravo da uređuje sopstvene odnose sa drugim crkvama i da prema svojim kanonskim pravilima odlučuje o pitanjima crkvenog zajedništva.
Međutim, odsustvo takvog zajedništva ne znači automatski da druga zajednica nema istorijsko, bogoslovsko ili liturgijsko nasleđe koje ispoveda.
Jednako tako, pitanja episkopskog kontinuiteta, rukopoloženja i crkvene pripadnosti ne mogu se odgovorno razmatrati na osnovu uopštenih pretpostavki.
Sama upotreba određenog crkvenog naziva nije dovoljna da potvrdi nečiji kanonski status, ali ni nepripadanje određenoj međunarodnoj strukturi nije dovoljno da taj status unapred ospori.
Zato smatramo da nije primereno nezavisne crkvene zajednice predstavljati na način koji kod čitalaca stvara sumnju u njihov identitet, bez jasnog razlikovanja konkretnih činjenica od ličnih procena.
Crkvene razlike treba objašnjavati tačno i odgovorno, bez prećutkivanja postojanja drugih i bez pretvaranja različitosti u razlog za omalovažavanje.
Međusobno poštovanje kao izraz hrišćanske odgovornosti
Ekumenski odnosi predstavljaju važan deo hrišćanskog svedočenja. Oni se grade kroz iskren razgovor, saradnju i međusobno uvažavanje.
Pritom je potrebno razlikovati istorijske kontakte, pojedinačne susrete, priznavanje crkvenih službi i puno crkveno zajedništvo.
Ove stvarnosti nisu međusobno zamenljive.
Priznavanje određenih rukopoloženja samo po sebi ne potvrđuje postojanje punog crkvenog zajedništva, niti predstavlja dokaz o odnosima između konkretnih lokalnih zajednica.
Istinsko međusobno poštovanje ne ogleda se samo u javnim izjavama, nego i u načinu na koji govorimo jedni o drugima.
Mi poštujemo Crkvu Engleske, Reformisanu episkopalnu crkvu i druge hrišćanske zajednice. Uvažavamo njihovu istoriju, pravo na sopstveno crkveno ustrojstvo i teološka uverenja.
Isto takvo poštovanje smatramo prirodnim temeljem odnosa prema svim drugim crkvenim zajednicama.
Razlike među nama ne moraju nestati da bismo jedni prema drugima postupali hrišćanski.
Naše poslanje
Episkopalna anglikanska zajednica svoj identitet ne gradi na suprotstavljanju drugim crkvama.
Naš poziv je da propovedamo Jevanđelje Isusa Hrista, negujemo molitveni i liturgijski život, pružamo duhovnu podršku ljudima i svedočimo hrišćansku ljubav u društvu u kojem živimo.
Želimo da budemo zajednica u kojoj se vera ozbiljno ispoveda, bogosluženje dostojanstveno vrši, a čovek prihvata sa pažnjom, razumevanjem i poštovanjem.
Ne težimo tome da budemo jedini predstavnici anglikanstva u Srbiji, niti želimo da umanjujemo značaj drugih.
Verujemo da se sopstveni crkveni identitet najbolje potvrđuje vernošću Jevanđelju i odgovornim življenjem vere.
Upravo zato smatramo važnim da javnost dobije celovit prikaz anglikanskog prisustva u Srbiji, uključujući i zajednice koje svoje crkveno ustrojstvo ostvaruju izvan najpoznatijih međunarodnih anglikanskih struktura.
Zaključak
Anglikanstvo u Srbiji ima više od jednog istorijskog i institucionalnog izraza.
Crkva Engleske i Reformisana episkopalna crkva predstavljaju deo te stvarnosti, ali ne i njenu celokupnost.
Episkopalna anglikanska zajednica takođe pripada verskom i liturgijskom prostoru anglikanske tradicije i u njemu razvija svoj crkveni život.
Smatramo da razlike između zajednica treba pošteno predstavljati, a ne pretvarati u osnov za njihovo međusobno osporavanje.
Naše hrišćansko svedočenje želimo da gradimo na istini, odgovornosti, međusobnom poštovanju i ljubavi prema bližnjima.
Crkveni identitet ne izgrađuje se poricanjem drugih, već vernošću sopstvenom pozivu.
Sa tim uverenjem nastavljamo svoj put, otvoreni za razgovor, saradnju i susrete sa svima koji žele da zajedno svedočimo Hristovu ljubav.
Episkopalna anglikanska zajednica u Srbiji
www.anglican.rs